حق اشتغال زن

حق اشتغال زن

در جامعه ی ما، زنان تکلیفی به تامین معاش خانواده ندارند. به همین جهت برخی از آنان خانه داری را برگزیده و اداره ی امور داخل خانه ا برعهده می گیرند. اما تامین مالی خانواده تنها از عهده ی یک نفر بر نمی آید. به همین جهت برخی زنان علاوه بر انجام امور خانه، در خارج از منزل نیز مشغول به کار هستند. قانون اساسی نیز این اجازه می دهد که هر کس فارغ از جنسیت خود، بتواند هر شغلی را که به آن مایل است انتخاب کند.

با گروه وکلای آسا در بررسی حق اشتغال زن در خانواده همراه باشید.

 

حق اشتغال زن و مصلحت خانواده در قانون مدنی و حق اشتغال زن در قانون اساسی

در حقوق ایران زنان از داشتن شغل و فعالیت های اقتصادی منع نشده اند. زنان می توانند در کنار مردان به شغل و حرفه ای که به آن مایل هستند بپردازند و اصل ۲۸ قانون اساسی از آن ها حمایت می کند. البته استثنائاتی هم وجود دارد. مثلا زنان نمی توانند در مشاغل سخت و زیان آور به خدمت گرفته شوند. زیرا در معرض آسیب جسمی و روانی قرار می گیرند.

اما در شرایط عادی زن هر شغل مشروعی را می تواند داشته باشد. اما باید ببینیم این حق در قلمرو خانواده چگونه اعمال می شود.

عواید ناشی از شغل زن:

زن از شوهر خود استقلال مالی دارد. به این ترتیب کلیه اموال او متعلق به خود است و شوهر نمی تواند در دارایی او تصرفی کند. درآمد ناشی از شغل زن نیز متعلق به خود اوست و شوهر در آن حقی ندارد. در صورتی که زن درآمد داشته باشد، او را از گرفتن نفقه منع نمی کند 

قانون منع اشتغال زنان

همان طور که قانون مدنی ایران بیان نموده است، ریاست بر خانواده از خصایص شوهر است. همین ویزگی به مرد این اجازه را می دهد که در شرایطی همسر خود را از اشتغال منع نماید. اما این امکان و اختیار بدون محدودیت نیست. برای بررسی این محدودیت ها باید دو فرض را بررسی نماییم:

شغل زن نامشروع باشد: 

در این صورت بدون هیچ قید و شرطی می توان زن را از اشتغال به آن منع کرد. مثلا زمانی که زن به خرید و فروش مواد مخدر مشغول است. به طور مثال مواد مخدر بفروشد و یا تکدی گری کند.

شغل زن مشروع باشد:

اگر شغل زن مشروع باشد، در صورت وجود هر یک از شرایط زیر می توان او را از شغل خود منع کرد:

  • شغل زن با مصالح خانوادگی منافات داشته باشد.
  • شغل زن منافی با حیثیت شوهر باشد.
  • شغل زن با حیثیت خود او منافات داشته باشد.

تشخیص اینکه آیا شغل زن با هر یک از موارد فوق منافات دارد یا خیر، با عرف است و از خانواده ای به خانواده ی دیگر متفاوت می شود. بنابراین ممکن است شغلی که خلاف شئون یک همسر است، در خانواده ای دیگر مناسب تلقی شود. نهایتا تشخیص این امر با قاضی خواهد بود.

اشتغال به کار جزء حقوق فطری انسان است مگر اینکه کار مخالف حیثیت یا منافی مصالح خانواده باشد.

نمونه ای از رای دادگاه مبنی بر عدم منع اشتغال به کار زوجه را مشاهده کنید.

عدم منع اشتغال به کار زوجه

پیشنهاد می شود مقاله روبرو را نیز مطالعه کنید : دعوای الزام به تنظیم سند رسمی

حق اشتغال زن در عقدنامه:

زن می تواند در شرح عقدنامه درج کند  که شاغل است و شوهر نمی تواند او را از اشتغال منع کند. عده ای عقیده دارند با وجود این شرط مرد نمی تواند زن را از اشتغال منع کند. اما عده ای دیگر عقیده دارند با وجود این شرط باز هم مرد مجاز است در صورتی که شغل زن منافی مصالح خانوادگی باشد، او را از اشتغال منع کند. اما معمولا قضات به این شرط ترتیب اثر می دهند.

اما ممکن است چنین شرطی در عقدنامه درج نشود. اما زن در هنگام ازدواج شاغل باشد و مرد به شغل او آگاهی داشته باشد. در این صورت باز هم همان اختلاف نظر فوق وجود دارد. عده ای عقیده دارند چون مرد در هنگام ازدواج به شاغل بودن زن و شغل او آگاهی داشته پس نمی تواند او را از اشتغال منع کند. اما عده ای دیگر آگاهی مرد به شاغل بودن زن را نافی حق او نمی دانند و معتقدند مرد می تواند زن را از اشتغال منع کند.

با توجه به این امر که قانون اشتغال را برای زنان شناسایی کرده است، در رویه قضایی، پیش بینی این حق و یا عدم پیش بینی آن در عقد نامه ، تاثیر  جشم گیری ندارد.

مرد برای منع زن از اشتغال چه باید بکند؟

مرد نمی تواند راسا زن را از اشتغال منع نماید. طبق ماده ۱۱۱۷ قانون مدنی : ” شوهر می تواند با تایید دادگاه، زن خود را از اشتغال به هر شغلی که  منافی صالح خانوادگی یا حیثیت خود یا زن باشد منع کند. زن نیز می تواند  از دادگاه چنین تقاضایی بنماید.دادگاه در صورتی که اختلالی در امر معیشت خانواده ایجاد نشود مرد را از اشتغال به شغل مذکور منع کند.”
مرد باید برای منع اشتغال زوجه،  به دادگاه مراجعه نماید و با دلایل معتبر و محکمه پسند ثابت نماید که شغل زن منافی مصالح خانوادگی یا شئون زوجین است. پس باید روال قانونی طی شود. ابتدا مرد باید با مراجعه به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی دادخواستی به خواسته ی منع اشتغال زوجه تقدیم نماید و باید تمام دلایل خود را در دادخواست ذکر نماید. در مقابل زن نیز می تواند نزد دادگاه از خود دفاع نموده و پاسخ استدلال های شوهر خود را بدهد.

دادخواست منع اشتغال زوجه

اگر مرد دادخواست منع اشتغال بدهد و از دادگاه نیز حکم بگیرد، این حکم چه تاثیری در اشتغال زوجه دارد؟

به فرض که شوهر بتواند به حکم دادگاه همسر خود را از اشتغال به شغلی منع نماید. تاثیر این حکم به شکلی نیست که زن را کلا از اشتغال منع نماید. بلکه تاثیر حکم تنها در خصوص همان شغل است که طبق حکم دادگاه زن از آن منع شده. مثلا اگر زن بلیت فروش سینما باشد و شوهر حکم منع اشتغال او را بگیرد، زن می تواند به مشاغل دیگری بپردازد. مثلا زن می تواند به سراغ پرستاری برود و شوهر اگر مجددا منع او را بخواهد باید مجددا دادخواست دهد و از دادگاه درخواست رسیدگی مجدد نمایند.

لازم به ذکر است ، زن نیز می تواند در صورتی که شغل مرد منافی با مصالح خانواده باشد، او را از اشتغال منع نماید.

پیشنهاد می شود مقاله روبرو را نیز مطالعه کنید : طلاق به درخواست زوجه

آیا برای پرونده منع اشتغال زوج و زوجه نیازمند وکیل هستم؟

قانونا در این پرونده الزامی به گرفتن وکیل نمی باشد اما وجود وکیل متخصص خانواده می تواند شما را در رسیدن به نتیجه هر چه بهتر یاری کند.

 

جهت مشاوره با گروه وکلای آسا با ما در ارتباط باشید. ۲۲۳۵۰۵۱۲

 

نمونه رای منع اشتغال زن:

دادنامه شماره ۴۱۷ مورخ ۸۴/۰۳/۰۴ 

زوجه در زمان ازدواج شاغل بوده با توجه به نبود شرط ضمن عقد مبنی بر عدم اشتغال زوجه، دعوای منع اشتغال وی مردود است.

 

رای دادگاه:

تجدیدنظرخواهی آقای حسین… به طرفیت خانم زهرا…نسبت به دادنامه شماره ۱۵۵۷ در تاریخ ۸۳/۸/۲۷ صادره از شعبه ۲۶۸ دادگاه خانواده تهران در پرونده کلاسه ۱۰۵۵/۸۳ دایر بر عدم اشتغال زوجه وارد نمی باشد زیرا زوجه در زمان ازدواج با تجدیدنظرخواه در آموزش و پرورش شاغل بوده تجدیدنظرخواه نیز در ضمن عقد شرط عدم اشتغال وی را عنوان نکرده است و از طرفی طبق مفهوم مخالف ماده ۱۱۱۷ قانون مدنیحرفه و شغل تجدیدنظرخوانده منافی مصالح خانوادگی حیثیت مرد و زن نیست لذا اعتراض به عمل آمده موجه نمی باشد و ایرادی بر دادنامه مذکور که بر اساس رعایت مقررات قانونی صادر گردیده است متصور نیست. با رد تجدیدنظرخواهی به عمل آمده رای به تایید دادنامه بدوی صادر و اعلام می گردد. رای صادره قطعی است.

0 0 ثبت رای
امتیاز مقاله
مشترک شدن
اطلاع رسانی کن
guest
0 نظر
بازخورد درون خطی
دیدن تمام نظرات
0
دوست دارید مشارکت کنید ؟ لطفا نظری بدهید!x
()
x